Hoeveel mensen heb je nodig voordat het vanzelf gaat

"Hoeveel leden heb ik nodig?" is de meest gestelde vraag van iemand die een community begint. Het antwoord dat rondgaat, ergens tussen honderd en duizend, is verzonnen. Het aantal dat je nodig hebt hangt af van hoe vaak je leden iets te melden hebben, hoeveel van hen wil reageren en hoe vaak ze langskomen.

De rekensom achter een levendige groep

Denk het als volgt. Een groep voelt levend als er meerdere keren per week iets nieuws staat waar iemand op reageert. Om dat te halen heb je nodig:

• leden die regelmatig langskomen, niet alleen leden die ooit lid werden;
• van die bezoekers een klein deel dat zelf iets plaatst;
• van dat plaatsen genoeg aanleiding voor anderen om te antwoorden.

In elke groep, van welk formaat dan ook, plaatst een klein deel van de leden verreweg de meeste berichten. Dat is geen probleem, dat is hoe groepen werken. Dat patroon is bekend als de negentig-negen-een-verdeling: het merendeel leest alleen mee, een kleinere groep reageert af en toe en een enkeling schrijft het meeste. Het is een vuistregel en geen natuurwet, maar hij betekent wel dat je grofweg tien tot twintig keer zoveel leden nodig hebt als het aantal actieve praters dat je wilt zien. Wil je dat er elke week vijf mensen iets uit zichzelf plaatsen, dan is een groep van vijftig tot honderd betrokken mensen een reëlere ondergrens dan een groep van vijftien.

En "betrokken" is het woord dat telt. Driehonderd mensen die ooit op een uitnodiging klikten en er nooit meer keken, zijn stiller dan veertig mensen die elke week even kijken.

Waarom klein soms beter werkt

Een kleine groep heeft een voordeel dat een grote nooit meer terugkrijgt: iedereen kent iedereen. In een groep van vijftien mensen die elkaar bij naam kennen, is iets zeggen sociaal veilig. Er is geen anoniem publiek, er zijn bekenden. Zulke groepen kunnen jarenlang stabiel draaien op weinig berichten, zolang de mensen er iets aan hebben.

Wat een kleine groep niet kan, is toeval. In een grote groep loopt iemand tegen een antwoord aan van een lid dat hij nooit zou hebben opgezocht. Dat is precies de reden om te groeien: niet voor het aantal, maar voor de kans dat er iemand rondloopt die jouw specifieke vraag kan beantwoorden.

Kies daarom eerst wat je wilt. Een hechte kring waar mensen elkaar herkennen, of een brede vakgroep waar altijd wel iemand wakker is. De twee vragen een ander formaat en een andere aanpak. In soorten community's naast elkaar staat wat elke vorm van je vraagt.

Een bekende vuistregel en de nuance

Uit de antropologie komt de bekende gedachte dat een mens ongeveer honderdvijftig mensen echt kan kennen en dat groepen daarboven vanzelf uiteenvallen in kringen. Neem dat vooral niet als wet. Onderzoekers die de oorspronkelijke berekening opnieuw hebben doorgerekend, komen tot de slotsom dat er geen scherp getal uit te halen valt en dat de marge enorm is. Wat wel bruikbaar blijft, is de waarschuwing erachter: boven een paar honderd leden gaan mensen elkaars namen niet meer onthouden. Wat er dan gebeurt, is dat je groep in kleinere delen uiteenvalt, of dat je hem zelf opdeelt in kanalen, regio's of niveaus.

Beide is prima, zolang je het bewust doet. Wat je wilt voorkomen is dat een hechte kring van dertig mensen in één keer verdrievoudigt en dat het gevoel van bekendheid verdwijnt. De oude leden merken dat als eerste. Zij worden stiller. Dan lijkt het alsof de groei niks oplevert.

Groei zonder de groep kapot te maken

Nieuwe leden in tientallen tegelijk binnenlaten werkt beter dan een gestage druppel van vreemden. Een groepje dat samen binnenkomt, durft eerder iets te zeggen, want ze zijn met meer. Dat is de reden dat groepen die aan een programma vastzitten sneller op gang komen: elke nieuwe lichting is meteen een gezelschap.

Laat je nieuwe mensen los binnenkomen, zorg dan dat elke nieuwkomer meteen ergens landt. Hoe je dat doet staat in nieuwe leden laten landen. Een lid dat in de eerste week geen enkele reactie krijgt, komt zelden terug.

Wat je in plaats van het ledenaantal moet volgen

Het aantal leden zegt weinig. Deze drie dingen zeggen wel iets:

1. Hoeveel verschillende mensen hebben deze maand iets geplaatst of beantwoord. Als dat aantal stijgt terwijl je ledenaantal gelijk blijft, gaat het goed.
2. Hoeveel gesprekken liepen zonder jou. Dit is de belangrijkste. Zolang jij in elk gesprek de tweede reactie bent, draag jij de groep. Zie wat je zelf blijft doen en wat de groep overneemt.
3. Hoeveel vragen bleven onbeantwoord. Een onbeantwoorde vraag is een lid dat leert dat het hier stil is. Meer dan een of twee per maand en je hebt een probleem dat met meer leden niet vanzelf overgaat.

Kies één van die drie en houd hem een half jaar bij, met de hand, in een schriftje. Dat is nauwkeurig genoeg om te zien of je vooruitgaat. Hoe je aan die eerste betrokken mensen komt, staat in wie je als eerste uitnodigt.